afwijzing

Een pijnstiller tegen afwijzing



Voor onze hersenen is sociale pijn (door afwijzing) vergelijkbaar met fysieke pijn. Ons sociale karakter ligt versleuteld in de werking van onze hersenen. En ook al denken we dat geld ons gelukkiger maakt dan intermenselijke contacten, het omkeerde is (echt) waar.

In het  nieuwe boek van sociaal psycholoog Matt Lieberman ‘Social: Why Our Brains Are Wired to Connect’ gaat  over de vraag waarom relaties – hoewel steeds vaker afwezig – een centraal deel zijn van een bloeiend en gelukkig leven.

Fundamentele behoefte aan relaties

Net zoals we een basisbehoefte hebben aan voedsel en onderdak, hebben we ook een fundamentele behoefte om bij een groep horen en relaties aan te gaan.

Lieberman ziet het brein als het centrum van het sociale zelf. Het primaire doel is sociale denken. Een van de grote mysteries van de evolutionaire wetenschap is hoe en waarom het menselijk brein zo groot is. Hersengrootte neemt in het dierenrijk in het algemeen toe met lichaamsgrootte.  Maar mensen zijn de grote uitzondering op deze regel. Bij ons zijn ze ten opzichte van onze lichaamsgrootte veruit de grootste in het dierenrijk. De vraag is waarom.

Grote hersens

Het onderzoek van antropoloog Robin Dunbar is vrij overtuigend op dit punt. Dunbar heeft geconstateerd dat de sterkste voorspeller van de hersengrootte van een soort de grootte van zijn sociale groep is. We hebben grote hersenen om te socialiseren.

Lieberman heeft dit verder onderzocht en verklaart: “Evolutie heeft erop ingezet dat het voor onze hersenen het beste is om elk vrij moment voorbereid te zijn op wat er op sociaal vlak te gebeuren staat”. En evolutie zet niet zomaar op zaken in, dat gebeurt alleen maar als er voordeel te behalen is. Als het gaat om sociale voordelen, dan zijn er vele: het hebben van sterke sociale banden is net zo gezond voor je als stoppen met roken. Je verbinden met anderen, zelfs op de meest simpele manier, maakt je ook gelukkiger – vooral als je weet dat anderen je hulp nodig hebben.

Afwijzing is zeer pijnlijk, letterlijk

Je hoeft geen sociale wetenschapper te zijn om te weten hoeveel pijn een sociale breuk doet. Een van Liebermans onderzoeken laat zien hoe hersenen sociale afwijzing verwerken. Voor de hersenen voelt sociale pijn sterk als lichamelijke pijn – een gebroken hart kan voelen als een gebroken been, zoals Lieberman zegt in zijn boek. Hoe meer de proefpersoon zich afgewezen voelde, hoe meer activiteit er was in het deel van het brein dat de fysieke pijn verwerkt .

Het effect van de pijnstiller

In een een aantal studies werden deelnemers bewust afgewezen door een groep. Een pijnstiller (Tylenol) bleek een bijzonder effect te hebben. De proefpersonen die vooraf gedurende drie weken elke dag deze pijnstiller hadden genomen bleken totaal immuun voor de sociale pijn van de uitsluiting.

Deze studies zijn ongetwijfeld provocerend en contra-intuïtief. Een gebroken been en een gebroken hart lijken zeer verschillende vormen van pijn. Maar er zijn evolutionaire redenen waarom onze hersenen sociale pijn op dezelfde manier verwerken als fysieke pijn. Pijn is een teken dat er iets mis is. Sociale pijnsignalen die je krijgt bij afwijzing vertellen ons dat we er alleen voor staan en dus kwetsbaar zijn: in gevaar!

Sociale verbanden zijn net zo belangrijk voor onze overleving en bloei als de behoefte aan voedsel, veiligheid en onderdak. Maar in de afgelopen vijftig jaar, terwijl de maatschappij meer en meer welvarend en individualistisch is geworden, zijn onze sociale verbanden sterk verminderd. We doen minder vrijwilligerswerk, we ontvangen minder vaak gasten, we zijn minder vaak lid van een kerk of vereniging, we trouwen minder, we krijgen minder kinderen. En we hebben steeds minder goede vrienden met wie we de intieme details van ons leven kunnen delen.

We ontkennen in toenemende mate onze sociale aard  en betalen een prijs voor. In dezelfde tijdsperiode dat ons sociaal isolement is toegenomen, is ons geluksniveau gedaald en hebben het aantal zelfmoorden en depressies zich vermenigvuldigd.

Wat te doen

Sociale contacten zijn essentieel voor de overleving van de mens, maar op individueel niveau essentieel voor ons geluk. Heb je een gebroken hart of ervaar je een andere vorm van afwijzing: neem gerust een pijnstiller. Het helpt. Andere mensen toelaten in je leven en in je hart ook.

 Bron: qz.com

Volg OnzeCoach op Linkedin:
linkedin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *